Kişi
Talcott Parsons
ABD’li toplumbilimci (1902–1979). Toplumu bir sistem olarak kuran yapısal işlevselciliğin en büyük adı; AGIL şemasının kuramcısı.
Hayat öyküsü
Talcott Parsons 1902’de doğdu, 1979’da öldü; kariyerinin büyük bölümünü Harvard Üniversitesi’nde geçirdi. Ansiklopedi kayıtlarına göre 1927’de Harvard’da ekonomi eğitmeni olarak başladı, sonra sosyolojiye yöneldi ve 1944’te sosyoloji profesörü oldu.
İlk büyük kitabı The Structure of Social Action (1937), ikincisi The Social System (1951). Toplumu, birbirini tamamlayan işlevleri olan kurumların oluşturduğu bir sistem olarak kurdu; 1950’lerde bu sistemin sürmesi için karşılanması gereken dört gerekliliği, yani uyumu, amaca ulaşmayı, bütünleşmeyi ve gizil örüntü sürdürmeyi AGIL şeması olarak sistemleştirdi.
Adı çoğu zaman “yapısal işlevselcilik”le birlikte anılır; oysa kendisi kuramını eylem kuramı diye adlandırmayı tercih etti ve bu etiketle yalnızca kısa bir dönem anıldı: bu, Helmut Staubmann gibi bir yorumcunun öne sürdüğü, tartışmalı bir okuma. C. Wright Mills onu 1959’da “büyük kuram”ın örneği sayarak eleştirdi; savunucuları bu eleştirinin tek yanlı olduğunu söyler. Merton Harvard’da onun öğrencileri arasındaydı.
Bu derste
Bu derste (Yapısal İşlevselcilik ve Sembolik Etkileşimcilik) AGIL şemasının ve yapısal işlevselciliğin çekirdeği olarak yer alır.
Önemli eserleri
- Parsons, Talcott (1937). The structure of social action. New York: McGraw-Hill. — İlk büyük kitap: toplumsal eylemin kuramı.
- Parsons, Talcott (1951). The social system. Glencoe, Ill.: Free Press. — Toplumu sistem olarak kuran temel kitap; Mills’in “büyük kuram” eleştirisinin ana hedefi.