Kişi
Charles Horton Cooley
ABD’li toplumbilimci (1864–1929). “Ayna benlik” kavramıyla, kişinin kendini başkalarının zihnindeki yargı üzerinden kurduğunu anlattı.
Hayat öyküsü
Charles Horton Cooley 1864’te Ann Arbor, Michigan’da doğdu, 1929’da öldü. Yaşamı boyunca Michigan Üniversitesi’nde ders verdi: ansiklopedi kaydına göre önce siyaset bilimi ve ekonomi (1892–1904), sonra sosyoloji (1904–1929). Başlıca kitapları Human Nature and the Social Order (1902), Social Organization (1909) ve Social Process (1918).
İki fikirle anılır: ayna benlik ve birincil grup. Ayna benlik, kişinin kendini başkalarının zihninde kendisine biçtiğini sandığı yargı üzerinden kurduğunu söyler; Cooley bunu 1902 kitabında üç öğeyle anlatır: görünüşümüzün karşımızdakine nasıl göründüğünü hayal etmek, onun bu görünüşe ilişkin yargısını hayal etmek ve gurur ya da mahcubiyet gibi bir öz-duygu. Birincil grup ise aile gibi yakın, yüz yüze ilişkilerin oluşturduğu gruptur.
Ansiklopedi kaydı yöntemini “sempatik içebakış” olarak anar; yani Cooley toplumu, dışarıdan ölçmekten çok insanların yaşadığı anlamı içeriden kavrayarak anlamaya çalışan, hümanist bir sosyologdu. Chicago’daki Mead ve Blumer’den ayrı, ama aynı geleneğin bir öncüsü sayılır.
Bu derste
Yapısal İşlevselcilik ve Sembolik Etkileşimcilik dersinde ayna benliğin sahibi olarak, etkileşimci kanadın ilk isimlerinden biri.
Önemli eserleri
- Cooley, Charles Horton (1902). Human nature and the social order. New York: Charles Scribner's Sons. — Ayna benliğin üç öğesinin anlatıldığı kitap.