Kavram
içerik çözümlemesi
content analysis
Medya mesajlarının görünen içeriğini kod kitabı ve kodlayıcılarla düzenli biçimde kategorilere ayırıp sayan; insanlara değil mesajlara soran yöntem.
İçerik çözümlemesi insanlara değil mesajlara sorar. Berelson’un klasik tanımı onu iletişimin görünen içeriğinin nesnel, düzenli ve sayısal betimlenmesi olarak koyar. Adımlar: soruyu daraltmak, örneği seçmek, sayım birimini belirlemek, kod kitabı yazmak, kodlayıcıları eğitmek, kodlayıcılar arası güvenirliği ölçmek, saymak ve yorumlamak.
Yüzde uyum kolaydır ama tesadüfi uyumu da sayar; Hayes ve Krippendorff Krippendorff alfasını önerdi. Lombard ve arkadaşları 200 içerik çözümlemesini inceleyip güvenirliğin çoğu zaman ölçülmediğini ya da raporlanmadığını gösterdi. Gerbner’in mesaj sistemi çözümlemesi çözümlemesi bu yöntemin ünlü bir uygulamasıdır. Türkçe kaynaklarda yöntem bazen nitel araştırmanın bir tekniği olarak sunulur; ad aynı, yapılan iş farklı olabilir.
Örnek
Bir haftalık akşam bültenlerinde suç haberlerinin payını iki kodlayıcıyla ayrı ayrı saymak ve uyumlarını hesaplamak.